Nhu cầu sinh lý là gì? Thay đổi theo độ tuổi ra sao?

Tình dục là “chất keo” giúp tình cảm vợ chồng và các cặp đôi thêm gắn kết, mặn nồng. Thế nhưng tương tự nam giới, nhu cầu sinh lý của phụ nữ cũng có sự thay đổi theo từng độ tuổi.  Bài viết sau sẽ giúp chị em hiểu thêm về sinh lý nữ để có thể tìm ra cách cân bằng “chuyện ấy” khi bước vào các giai đoạn khác nhau của cuộc đời.

Nhu cầu sinh lý là gì?

Nhu cầu sinh lý của phụ nữ được hiểu là nhu cầu ham muốn tình dục và khao khát được kết nối thể chất, tinh thần. Đây là biểu hiện sinh lý tự nhiên giúp duy trì sức khỏe và hạnh phúc.

Nếu nhu cầu sinh lý không được thỏa mãn hoặc có bất thường có thể ảnh hưởng đến các nhu cầu khác và hạnh phúc lứa đôi.

Nhu cầu sinh lý ở nam và nữ có khác nhau không?

Nhu cầu tình dục là yếu tố tự nhiên, phản ánh tình trạng sức khỏe toàn thân nói chung và sức khỏe sinh sản/nội tiết nói riêng của mỗi người. Ở nam và nữ, nhu cầu này có sự khác biệt rõ rệt về cơ chế hình thành và cách biểu hiện, có thể liệt kê một số khác biệt cơ bản như sau:

1. Ở nam giới

Hệ trục não bộ – tuyến yên – tinh hoàn kích thích sản xuất hormone sinh dục, từ đó kích thích tinh hoàn sản xuất hormone nam theo nhu cầu của cơ thể. Ở nam giới, hormone Testosterone giữ vai trò chính trong việc thúc đẩy ham muốn. Nồng độ hormone này dao động theo chu kỳ sinh học hàng ngày, nên trong một giai đoạn tuổi tác nào đó, nhu cầu sinh lý của nam thường ổn định hơn.

2. Ở nữ giới

Ở nữ, hệ trục não bộ – tuyến yên – buồng trứng hoạt động phức tạp hơn. Não bộ và tuyến yên sẽ điều khiển buồng trứng sản xuất các hormone như Estrogen và Progesterone.

Điểm đặc biệt là hệ trục này hoạt động theo chu kỳ kinh nguyệt, dẫn đến sự thay đổi hormone theo từng giai đoạn. Vì vậy, nhu cầu tình dục ở nữ giới không ổn định mà có xu hướng tăng – giảm theo chu kỳ.

Nhu cầu sinh lý thay đổi như thế nào theo độ tuổi?

Theo thống kê, tần suất quan hệ tình dục của cả nam và nữ đều giảm dần theo thời gian. Cụ thể, độ tuổi từ 18-29 thường quan hệ tình dục trung bình khoảng 112 lần/năm, 30-39 tuổi là 86 lần/năm, 40-49 tuổi là 69 lần/năm và trên 50 tuổi là 52 lần/năm. Vậy cụ thể, vì sao sinh lý phụ nữ lại có xu hướng giảm theo từng độ tuổi? (1)

1. Ở độ tuổi 20 – 30

Giai đoạn 20-30 tuổi được xem là quãng thời gian rực rỡ nhất của chị em khi sức khỏe, sắc đẹp và nhu cầu tình dục đều đang ở trạng thái tốt nhất. Đặc biệt là các nội tiết tố đặc trưng như progesterone, estrogen và testosterone đều đang ở mức cao nhất.

Sự ổn định của các nội tiết tố giúp chị em có làn da mịn màng, vóc dáng cân đối… Đối với sinh lý nữ, nội tiết tố cân bằng còn làm tăng nhu cầu và cả cơ hội thụ thai, làm mẹ của chị em trong giai đoạn này.

Thế nhưng, không phải chị em nào trong giai đoạn này cũng có được đỉnh cao về sinh lý như mong muốn. Mặc dù, ở giai đoạn này bộ 3 nội tiết tố đang ở đỉnh cao nhưng một số phụ nữ thiếu tự tin để thổ lộ những gì họ muốn với đối tác, kết quả là trải nghiệm tình dục chưa làm họ thỏa mãn. Vì vậy, phụ nữ tuổi 20 tuy rạo rực ham muốn và yêu đương nồng nhiệt nhưng lại ít đạt được cực khoái hơn so với phụ nữ lớn tuổi.

2. Ở độ tuổi 30 – 40

Trong giai đoạn này, phụ nữ đã tự tin để thổ lộ những gì mà chị em mong muốn trong “chuyện ấy” (bao gồm cách kích thích, thời gian dạo đầu, tư thế…). Thế nhưng, vừa bước sang tuổi 35, nội tiết tố bắt đầu có sự xáo trộn (trồi sụt thất thường) khiến cho nhu cầu tình dục phụ nữ cũng bị ảnh hưởng theo khi bắt đầu xuất hiện tình trạng khô âm đạo, đau khi quan hệ và giảm ham muốn.

Sau 35 tuổi, phụ nữ dễ cởi mở với đối tác hơn về “chuyện ấy” nhưng lại bắt đầu gặp những trục trặc sinh lý đầu tiên.

3. Ở độ tuổi 40 – 50 trở lên

Thời kỳ này cũng được gọi tên là “tuần trăng mật thứ 2” của người phụ nữ khi họ đã phần nào giảm bớt gánh nặng trách nhiệm gia đình và có nhiều thời gian dành cho bản thân hơn. Tuy nhiên, giai đoạn tiền mãn kinh cũng bắt đầu “ập đến” với các biểu hiện  mệt mỏi, thay đổi tâm trạng, mất ngủ, kinh nguyệt ra nhiều hoặc không đều, thay đổi cân nặng, khô âm đạo, bốc hỏa, lo âu và trầm cảm…

Cùng với những thay đổi nội tiết tố, các vấn đề về tuyến giáp, tiểu đường và các vấn đề về tim mạch cũng có thể bắt đầu xuất hiện. Với tất cả những thách thức này, không có gì đáng ngạc nhiên khi phụ nữ có dấu hiệu sụt giảm nhu cầu tình dục.

4. Phụ nữ mang thai và cho con bú

Sinh lý phụ nữ giai đoạn có thai và cho con bú có sự biến động mạnh mẽ. Hầu hết chị em đều nhận thấy rằng quá trình mang thai và cho con bú ảnh hưởng rất lớn nhu cầu tình dục của bản thân.

• Khi mang thai

3 tháng đầu: Nghén và các vấn đề khác liên quan làm chị em giảm sự hứng khởi và giảm tần suất quan hệ.

3 tháng giữa: Lưu lượng máu đến cơ quan sinh dục vùng chậu (tử cung, âm đạo, âm vật) và vú nhiều, đồng thời tiết dịch âm đạo cũng tăng giúp chị em có nhiều ham muốn hơn.

3 tháng cuối: trọng lượng cơ thể tăng, bụng to lên và đau lưng, mệt mỏi gây giảm ham muốn.

• Sau sinh

Testosterone giảm xuống mức rất thấp. Đối với bà mẹ cho con bú, Prolactin (hormone giúp mẹ có sữa) sẽ tác động đến quá trình rụng trứng, cũng như việc sản xuất Estrogen và Progesterone. Kết hợp cùng với áp lực khi chăm con nhỏ, có thể nói, đây chính là giai đoạn nhu cầu tình dục của chị em giảm rõ rệt nhất.

Bên cạnh yếu tố tuổi tác và sự thay đổi nội tiết tố, nhu cầu sinh lý nữ còn chịu tác động bởi các yếu tố khác như  trách nhiệm từ gia đình, con cái, công việc, sự gắn kết với bạn đời, lối sống, sức khỏe thể chất và tinh thần, bệnh lý. Nghiên cứu gần đây cũng cho thấy những thay đổi về thể chất xảy ra khi chúng ta già đi, cộng hưởng với cảm giác về tuổi tác, đều ảnh hưởng đến trải nghiệm tình dục. (2)

Dấu hiệu nhận biết nhu cầu sinh lý bình thường

Nhu cầu sinh lý ở nữ giới là một phần tự nhiên của sức khỏe sinh sản và tâm lý. Bình thường, không có một mức cố định cho tất cả phụ nữ nhưng vẫn có những dấu hiệu phổ biến giúp chị em nhận biết cơ thể đang hoạt động cân bằng.

• Ham muốn xuất hiện tự nhiên theo thời điểm, có thể tăng hoặc giảm phụ thuộc vào nồng độ hormone, đặc biệt là estrogen.
• Phụ nữ có nhu cầu tình dục bình thường thường không cảm thấy sợ hãi hay né tránh (trong bối cảnh phù hợp).
• Khi có kích thích phù hợp, cơ thể nữ giới có thể xuất hiện các phản ứng sinh lý tự nhiên như tăng nhạy cảm, cảm giác dễ chịu. Đây là biểu hiện cho thấy hệ nội tiết và thần kinh hoạt động bình thường.

Nhu cầu sinh lý nữ bình thường thể hiện qua sự cân bằng giữa hormone, cảm xúc và phản ứng cơ thể.

Nguyên nhân ảnh hưởng đến nhu cầu sinh lý

Một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến nhu cầu sinh lý nữ bao gồm:

1. Yếu tố sinh lý

Theo các chuyên gia, gốc rễ gây suy giảm nhu cầu tình dục nữ giới là do sự suy giảm hoạt động của hệ trục Não bộ – Tuyến yên – Buồng trứng, làm rối loạn bộ 3 nội tiết tố Estrogen, Testosterone, Progesterone. Nội tiết tố nữ có ổn định và cân bằng thì sức khỏe, sắc đẹp và sinh lý của phụ nữ mới có thể ổn định. Thế nhưng, theo thời gian hệ trục “vàng” trên sẽ suy giảm dần, ảnh hưởng đến sự xáo trộn của bộ 3 nội tiết tố và hàng loạt vấn đề cho người phụ nữ, bao gồm cả nhu cầu sinh lý.

2. Yếu tố tâm lý

Nhiều phụ nữ phải thường xuyên “gánh vác” nhiều áp lực từ sự nghiệp, bận rộn con nhỏ và cha mẹ già có thể khiến họ hầu như không còn thời gian dành cho bản thân. Stress, sợ hãi, lo lắng, mặc cảm… cũng là những nguyên nhân khiến nhu cầu sinh lý suy giảm. Vì thế, hãy hạn chế căng thẳng hoặc trao đổi với đối tác (người yêu, chồng) về những vấn đề mà bạn đang gặp phải trong “chuyện ấy”.

3. Yếu tố lối sống

Nhu cầu sinh lý ở nữ giới không chỉ phụ thuộc vào nội tiết mà còn bị chi phối mạnh bởi lối sống hằng ngày. Những thói quen tưởng chừng đơn giản có thể tác động trực tiếp đến hoạt động của hormone như Estrogen và toàn bộ hệ trục nội tiết như:

• Thiếu ngủ, thức khuya có tác động đáng kể đến sự cân bằng của nội tiết tố, giảm ham muốn.
• Căng thẳng: Stress kéo dài làm tăng cortisol, ức chế sản sinh hormone sinh dục.
• Dinh dưỡng: Ăn thiếu chất khiến cơ thể suy nhược cũng ảnh hưởng đến sự cân bằng vốn có của hormone.

Ăn uống kiêng khem quá mức có thể khiến phụ nữ gặp trục trặc sinh lý

4. Các mối quan hệ và môi trường

Các mối quan hệ xã hội và môi trường sống đóng vai trò quan trọng trong việc định hình và ảnh hưởng đến nhu cầu tình dục của phụ nữ, và từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe và cảm giác hạnh phúc.

Khi phụ nữ cảm thấy được yêu thương, tôn trọng và có sự kết nối cảm xúc tích cực, cơ thể sẽ dễ kích hoạt ham muốn tự nhiên. Ngược lại, những mâu thuẫn, căng thẳng trong mối quan hệ hoặc cảm giác thiếu an toàn có thể làm giảm rõ rệt nhu cầu tình dục. Bên cạnh đó, môi trường sống thoải mái, riêng tư và ít áp lực giúp tinh thần thư giãn, hỗ trợ cân bằng nội tiết, trong khi môi trường căng thẳng, áp lực kéo dài lại dễ ức chế cảm xúc và làm suy giảm ham muốn.

Những cách giúp duy trì nhu cầu sinh lý khỏe mạnh

Để cải thiện nhu cầu tình dục nữ, trước hết chị em nên có chế độ dinh dưỡng khoa học (ăn nhiều chất xơ, hạn chế cafe và thức ăn nhanh…), duy trì tập luyện thể thao để nâng cao sức khỏe, giảm stress, không nên thức khuya… Đặc biệt, chị em cần tăng cường hoạt động của hệ trục Não bộ – Tuyến yên – Buồng trứng và cân bằng 3 nội tiết tố Estrogen, Testosterone, Progesterone, bởi đây là các yếu tố hàng đầu quyết định ham muốn tình dục và sức khỏe tổng thể.

Từ các nghiên cứu sinh học phân tử, các nhà khoa học Mỹ đã phát hiện ra những lợi ích tuyệt vời của “bộ đôi” tinh chất quý là Lepidium Meyenii và P. Leucotomos. Nếu Lepidium Meyenii giúp tăng cường hoạt động hệ trục Não bộ – Tuyến yên – Buồng trứng, điều chỉnh bộ 3 nội tiết nữ, giúp cải thiện sức khỏe và sinh lý; thì P. Leucotomos thiên nhiên được biết đến với khả năng tái tạo cấu trúc nền của da hiệu quả. Nhờ đó, khi sử dụng bộ đôi này, giúp ổn định nhu cầu tình dục và góp phần duy trì vẻ ngoài tươi tắn, làn da mịn màng, rạng rỡ.

Sự suy giảm của nhu cầu sinh lý phụ nữ theo thời gian là điều không thể tránh khỏi. Thế nhưng chị em vẫn có được đời sống sinh lý viên mãn bằng cách chọn lối sống lành mạnh, kết hợp với những sản phẩm giúp tăng cường hoạt động của hệ trục Não bộ – Tuyến yên – Buồng trứng để ổn định 3 nội tiết tố Estrogen, Testosterone, Progesterone từ bên trong.